سندرم تخمدان پلی کیستیک چه ارتباطی با ناباروری دارد؟

بین سندرم تخمدان پلی کیستیک و ناباروری چه ارتباطی وجود دارد؟ آیا مبتلا بودن به سندرم تخمدان پلی کیستیک همیشه به معنای نازایی و ناباروری است؟ 

سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) نوعی اختلال در بدن زنان است که از هر 10 زن در سنین باروری 1 نفر را تحت تاثیر قرار می دهد. زنان مبتلا به این سندرم، دچار عدم تعادل هورمونی و مشکلات متابولیسمی هستند که ممکن است بر سلامت و حتی ویژگی های ظاهری آنها تأثیر بگذارد. سندرم تخمدان پلی کیستیک، یکی از علل شایع ناباروری است که تحقیقات علمی بسیار زیادی را در کل دنیا به خود اختصاص داده است. سندرم تخمدان پلی کیستیک به عنوان تنبلی تخمدان نیز شناخته می شود، در اثر نوسانات و بهم ریختگی هورمون های جنسی زنان اتفاق می افتد. عدم تعادل هورمونی باعث ایجاد اختلال در تخمدان ها و عملکرد آنها می شود. در هر ماه، تخمدان ها یک تخمک تولید کرده و آن را آزاد می کنند و این بخشی از چرخه قاعدگی سالم است. اما در سندرم تخمدان پلی کیستیک، تخمک ممکن است آنطور که باید رشد نکند یا در طول تخمک گذاری به طور طبیعی آزاد نشود. بنابراین می تواند موجب ناباروری در زنان شود. از دست رفتن نوبت های پریود یا قاعدگی نامنظم نیز می تواند به عنوان عوارض سندرم تخمدان پلی کیستیک ذکر شود.

از این رو پریودهای نامنظم در زنان می تواند منجر به موارد زیر شود:

–         ناباروری (ناتوانی در باردار شدن).

–         ایجاد کیست (کیسه های کوچک پر از مایع) در تخمدان ها که موجب تنبلی تخمدان و ناباروری می­شود.

در مقاله حاضر قصد داریم با شما در خصوص سندرم تخمدان پلی کیستیک و ناباروری و علت ایجاد این اختلال در زنان و نیز روش درمان و تشخیص آن صحبت کنیم.

آیا سندرم تخمدان پلی کیستیک باعث ناباروری و نازایی می شود؟

امروزه با گسترش علم پزشکی خوشبختانه ناباروری همانند گذشته یک مشکل غیرقابل حل و درمان نیست، بلکه پزشکان و متخصصان به درمان این اختلال به شیوه های مختلف پرداخته اند. از این رو می توان با اطمینان گفت که  ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک به این معنا نیست که دچار ناباروری بوده و نمی توانید باردار شوید. تنبلی تخمدان اگرچه یکی از شایع ترین علل ناباروری در زنان است؛ اما قابل درمان بوده و جای نگرانی چندانی ندارد. 

در زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک، عدم تعادل هورمونی در تخمک گذاری اختلال ایجاد می کند. عدم تخمک گذاری همان چیزی است که باعث ناباروری می شود. بنابراین با کنترل و درمان این اختلال، میتوان به بارداری امیدوار بود.

پزشک می تواند با بیمار خود در مورد راه هایی صحبت کند که به او در تخمک گذاری کمک می کند و شانس باردار شدن را افزایش می دهد.

هیچ آزمایش واحدی برای تشخیص سندرم  پلی کیستیک  وجود ندارد. برای کمک به تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک و رد سایر علل علائم در یک فرد، پزشک ممکن است در مورد سابقه پزشکی او صحبت کند و یک معاینه فیزیکی و آزمایشات مختلف برای او انجام دهد.

بیشتر بخوانید>>> علائم کیست تخمدان در پریود

احتمال باردار شدن با سندرم تخمدان پلی کیستیک (تنبلی تخمدان) چقدر است؟

اگر سندرم پلی کیستیک درمان و پیگیری نشود موجب تنبلی تخمدان و ناباروری در زنان خواهد شد. اما در صورت ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک، چندین گزینه برای کمک به شانس باردار شدن وجود دارد:

یک روش درمان سندرم پلی کیستیک و نازایی کاهش وزن می باشد. اگر اضافه وزن یا چاقی دارید، کاهش وزن از طریق تغذیه سالم و فعالیت بدنی منظم می تواند به منظم تر شدن چرخه قاعدگی و بهبود باروری شما کمک کند. لذا لازم است تا با کمک پزشک تغذیه یک برنامه غذایی سالم و شخصی تنظیم کنید.

راه دیگری که به درمان تنبلی تخمدان کمک نموده و احتمال باردار شدن را بالا می­برد مصرف داروی تجویز شده از سوی پزشک متخصص زنان می­باشد. . پس از رد سایر علل ناباروری در زوجین، پزشک ممکن است دارویی برای کمک به تخمک گذاری زن تجویز کند، داروهایی مانند کلومیفن ، کلومید به درمان سندروم تخمدان پلی کیستیک و ناباروری کمک می­کنند.

استفاده از روش لقاح آزمایشگاهی (IVF).   برای باردار شدن تخمدان پلی کیستیک یک روش بسیار موثر و مورد تایید از سوی پزشکان می­باشد. اگر دارو در فرد موثر نباشد آنگاه روش  IVF ممکن است یک گزینه درمانی کارساز باشد.

سندرم تخمدان پلی کیستیک در نوجوانی باعث ناباروری میشود؟

دوران نوجوانی برای دختران دوران شروع دوران قاعدگی و پریود می­باشد. افرادی که دچار تنبلی تخمدان پلی کیستیک هستند معمولا از دوران نوجوانی این اختلال خود را از طریق نامنظم بودن دوران قاعدگی و دردهای شدیدی که در دوران قاعدگی دارند، نشان می­دهد. این نشانه خوبی است زیرا کمک می­کند که تا سندروم تخمدان پلی کیستیک و ناباروری به موقع تشخیص داده شود و زودتر درمان گردد. پس توجه داشته باشید که نباید بروز علائم را در سنین نوجوانی کم اهمیت دانست. اگرچه نگرانی های دوران نوجوانی اغلب جنبه زیبایی دارد و بیشتر نوجوانان دغدغه زیباتر دیده شدن دارند و به مشکلات جسمانی درونی خود توجه نمی کنند، اما والدین باید به این دسته از مسائل و پیگیری و درمان آنها توجه داشته باشند. زیرا  اگر این دسته از دختران که مبتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک هستند در معرض احتمال ناباروری نیز وجود داشته و اگر به موقع درمان نشوند خطر ابتلا به دیابت و سندرم متابولیک در دوران بلوغ نیز در آنها افزایش می یابد. لذا برای به حداقل رساندن بروز علائم و جلوگیری از شروع اختلالات قلبی عروقی و متابولیک، باید برای تشخیص و درمان در هر زمانی و بخصوص دوران نوجوانی تلاش کرد. بی تحرکی و بی حسی و عدم توانایی و تلاش حرکتی می تواند از نشانه های سندروم تخمدان پلی کیستیک و ناباروری در نوجوانی باشد.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟

زمانی که علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک را در خود مشاهده میکنید، لازم است برای بررسی و تشخیص دقیق تر، به پزشک مراجعه کنید. مهم ترین این علائم که ممکن است مربوط به سندرم تخمدان پلی کیستیک باشد، عبارت اند از:

·        سیکل قاعدگی نامنظم

زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک ممکن است قاعدگی را از دست بدهند یا پریودهای کمتری داشته باشند (کمتر از هشت بار در سال). یا ممکن است قاعدگی آنها هر 21 روز یا بیشتر باشد. برخی از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک، دوره های قاعدگی را متوقف می کنند.

·        مشاهده موهای بیش از حد روی صورت، چانه یا قسمت‌هایی از بدن که شبیه به موهای مردان زبر و بلند باشد. به این بیماری “هیرسوتیسم” می گویند. هیرسوتیسم تا 70 درصد از زنان مبتلا به PCOS را تحت تأثیر قرار می دهد

·        وجود آکنه روی صورت، سینه و قسمت بالای کمر

·        نازک شدن مو یا ریزش مو در پوست سر؛ طاسی با الگوی مردانه

·        افزایش وزن یا مشکل در کاهش وزن

·        تیره شدن پوست به خصوص در امتداد چین های گردن، کشاله ران و زیر سینه ها

·        تگ های پوستی، که فلپ های اضافی کوچک پوست در ناحیه زیر بغل یا گردن هستند.